.::ارتباطات::.

مصرف تلویزیون در خانواده

جمعه 10 شهریور 1385

نویسنده: معصومه شهبندی | طبقه بندی:سینما و تلویزویون ، 

                           

با نگاهی به تاریخ تحول تلویزیون می توان دریافت که این رسانه روزگاری، بیشتر متعلق به طبقات بالا بوده است و از لحاظ زمانی محتوای اندکی را بر می گرفته است، امروزه یکی از اعضای خانواده است که تقریبا در همه زمان ها هست و از لحاظ کمی،محتوایی گسترده  یافته است. اولین فاصله ی زیاد پخش تلویزیون عمومی از واشنگتن سیتی به نیویورک پخش شد.در 23 دسامبر 1931میلادی اولین تلویزیون تمام الکترونیکی در لس آنجلس توسط جیمز جی. واکر، کیت اسمیت و جورج گرش وین شروع به کار کرد. اولین پخش تلویزیونی منظم در کانادا از سال 1952شروع شد.(خجسته :2005)از آن زمان که تلویزیون تنها در خانواده های مرفه و طبقه بالا وجود داشت تا حال که حتی در کشور های در حال توسعه تلویزیون از لوازم معمولی خانه است ، تغییرات زیادی در نقش تلویزیون در زندگی به وجود آمده است .

قدرت تلویزیون

جامعه شناسان بر قدرت بیشتر رسانه تلویزیون در مقابل سایر رسانه ها تاکید می ورزند و در برخی موارد، از تلویزیون به عنوان پرقدرت ترین رسانه نام می برند (اعزازی:1373،52) بزرگترین دلیل این قدرت ، طیف گسترده مخاطبان می باشد .تلویزیون جزئی از زندگی روزمره آدمیان دنیای امروز را تشکیل می دهد ،اما از این نکته هم نباید غافل شد که همانگونه که کاتز می گوید :"پیام پرقدرت ترین رسانه ها هم بر فردی که بر مبنای ویژگی های اجتماعی و روان شناختی خود برای آن استفاده نمی یابد، اثری ندارد ." ارزش ها ، علایق، وابستگی ها و نقش اجتماعی مخاطبان در استفاده از رسانه ها، نقش مهمی را ایفا می کند.(نیکو و همکاران:1381،78) مخاطب برنامه های تلویزیون بودن صرف تماشای تلویزیون در زمان و مکان خاص نیست بلکه عوامل پیشین، حین و پسین در درک مخاطب نقش بسزایی دارد که شرایط فیزیکی و اجتماعی مختلفی در آن دخیل هستند . 

تاثیر دیگر رسانه ها بر مصرف تلویزیون :

"معمولا گذراندن اوقات فرغت دارای مخارجی است ، تلویزیون کم خرج ترین وسیله گذراندن فراغت است"(اعزاری :1373،59) با وجود رسانه های دیگری چون سینما ، کتاب ، اینترنت و ...  تلویزیون از همه رسانه های دیگر بیشتر استفاده می شود.

"با ورود یک دستگاه تلویزیون به خانه ، تغییراتی در شیوه رفتاری افراد خانواده دیده می شود اکثر گردهم آییهای شبانه خانواده به دور تلویزیون و به خاطر برنامه های آن است "(اعزازی:1373،53)تلویزیون گروه خانواده را دور خود متمرکز می کند"(مارتینز:1354،108)البته روشن بودن تلویزیون حتی با وجود عدم توجه و تماشای اعضاء خانواده نشان از نوعی عادت نیز دارد . بوردیو اندیشه ی "عادت" را برای مشخص کردن نظامی از گرایش های فرهنگی برگرفته از اجتماع و کنش هایی که مردم را از دیدگاه شیوه زیستی از هم متمایز می کند ،زنده و دوباره مطرح کرد . عادت ، تمام پهنه ی فرهنگی – تولید ، ادراک و ارزیابی کنش های روزمره _ را در بر می گیرد  (لال:1379،104) ماکوزه می گوید نظارت اجتماعی باعث شده تا نیاز مقاومت ناپذیر به تولید و مصرف زائد، نیاز به کار خرفت کننده که در واقع ضروری هم نیست ، نیاز به فراغتی که این خرفتی را ستایش و تداوم بخشد پیدا می شود .(کازینو:1364،169)

لال کاربرد های اجتماعی تلویزیون را اینگونه عنوان می کند :

آسان سازی ارتباط : نمایش تجربه ها ، زمینه های مشترک ، ورود به گفتگو ها ، کاهش دل نگرانی ، فراهم آوردن موضوع برای گفتگو ف مشخص کردن ارزش ها

وابستگی / روی گردانی : تماس یا روی گردانی جسمی و کلامی ، همبستگی خانوادگی ، آرامش دهنده به خانواده ، کاهش برخورد ، نگهداری پیوند ها

آموزش اجتماعی : تصمیم گیری ، نمومه برداری رفتاری ، حل دشواری ها ، انتقال ارزش ها، مشروع سازی ،پراکندن دانسته ها ، جایگزین آموزش مدرسه ای

کارآمدی / چیرگی : انجام نقش اجتماعی ، تقویت نقشه ، عرضه داشت نقش های جایگزین، اعتبار روشنفکرانه ، اعمال قدرت ، دروازه بانی خبر ، آسان سازی گفتمان .

البته از میان کارکرد های تلویزیون ویژگی های خود رسانه تلویزیون و شرایط تماشای آن،کارکرد سرگرم کنندگی از همه بیشتر است. "تلویزیون قبل از هر چیز به عنوان وسیله تمدد اعصاب ، گذراندن وقت آزاد بدون ایجاد معضل وجود برای خود ، و در عین حال ابزار آموختن تلقی می شود ." ( مارتینز:1354،56) فرد زمانی که خسته از کار روزانه به خصوص زندگی پر تراکم شهری ،جلوی تلویزیون می نشیند می خواهد به نوعی از مشکلات خود فرار کند و حتی اگر شده لحظاتی چند با دنیایی آرام و سرگرم کننده ارتباط برقرار کند . البته نباید از نقش آموزشی تلویزیون غافل شد چرا که زمانی که مخاطب خود را در آغوش تلویزیون رها می کند به صورت غیر مستقیم و ناآگاهانه می تواند خیلی از مفاهیم را هم بپذیرد . این نکته آموزش به نوع القاء پیام از تلویزیون و محتوای برنامه هم بستگی دارد .

برنامه های تلویزیون در بیشتر خانواده ها ، به نوعی ، تغییرات در عادت ها ایجاد می کند.ساعات خواب ، روابط خانوادگی ، غذا خوردن و ساعات تفریح و اوقات فراغت و...تغییر می کند (مارتینز:1354،110) هماهنگ کردن زمان غذاخودن با برنامه های تلویزیون و یا بیدار ماندن برای دیدن بعضی برنامه ها از اثرات آشکار تلویزیون بر برنامه خانواده می باشد .

از آنجا که کار تلویزیون نمایش است ، زمانی می تواند ما را به نمایش خود جلب کند که نمایش با ما رابطه برقرار کند ، این رابطه به دو صورت برقرار می شود : یا خودمان در آن نمایش ببینیم یعنی خودمان را با ابژه و یا شخصیتی از آن نمایش هم هویت کنیم ، یا تمایلات و خواسته های قلبی که در ما وجود دارند ولی نمی خواهیم آن را قبول کنیم به صورت کم و بیش ناآگاهانه نمایش نسبت دهیم و یا در آن فرافکنی کنیم . این دو فراگرد که در آن واحد هم متضاد و هم مکمل هم هستند، یعنی فراگرد این همانی و فرافکنی در تحلیل روابط میان تماشاگر و نمایش نقش اساسی دارد . (کازینو:1364،176) به همین دلیل توجه به داستان ها سریال های تلویزیونی بیش از سایر برنامه ها ارجحیت دارد.

نکته قابل توجه دیگر استفاده ابزارگرایانه از تلویزیون برای ایجاد بحث و گفت و گو می باشد. مصرف ابداعی، مصرف تولیدی است. مصرف‌كننده در این‌جا تولید كنننده است. همان‌طور كه فیسك گفته‌است كالاها ناتمام تولید می‌شوند این مصرف‌كننده‌ها هستند كه كالاها را تكمیل می‌كنند. بنابراین در این رویكرد معنای مصرف و تولید تغییر یافته و در نفس كردار مصرفی نوعی مقاومت و تولید دیده می‌شود.(کاظمی:1384)اولین قدم برای برقراری ارتباط اجتماعی ، یافتن موضوعی است که برای دو طرف جالب باشد.ممکن است رسانه های جمعی ، به ویژه رادیو و تلویزیون که جنبه همگانی تری دارند،موضوع صحبت فراهم سازند همچنین در مورادی که ارتباط اجتماعی در گروه (دوستان یا خانواده) دیده می شود ، فرد احساس می کند برای آن که بتواند در صحبت ها شرکت کند ، ناگریز باید از محتوای رسانه ها آگاه باشد."(نیکو و همکاران:1381،104) شاید بتوان با دیدی جنسیتی اینگونه عنوان کرد که زنان برای برقراری ارتباط و تحکیم هویت خود در این ارتباط بیشتر از مردان از موضوعیت بحث در مورد سریال ها، مدل های لباس و شیوه و نوع رفتار صحبت می کنند . البته مردان هم برای بحث های سیاسی خود تا حدودی از این حربه استفاده می کنند .

در پایان باید گفت" در جامعه ی جدید فرد از یكسو آزاد است و فردیتش شكل می‌گیرد و از سوی دیگر در حصار جامعه خود را حس می‌كند و دائما به عرصه‌های آزادی او تعرض می‌شود. در چنین وضعیتی شیوه ی خاص مصرف كردن راهی برای بیان خود در رابطه با دیگران است. بنابراین مصرف كردن راهی برای اثبات خود و حفظ اقتدار فردی است."(کاظمی:1384)مصرف تلویزیون نیز از این قاعده مستثنی نیست و فرد در جریان تماشا و مصرف تلویزیون سعی در تحکیم هویت شخصی اش دارد و هم این هویت شیوه مصرف اش را تعیین می کند .در این فرآیند فرد کامل می شود .

منابع :

·         اعزاری ،شهلا (1373)خانواده و تلویزیون ،گناباد : نشر مرندیز

·         خجسته،  خاطره (2005) تلویزیون چگو نه بوجودآمد ودرکجا شروع به کارکرد ؟ ، سایت مشعل : http://www.mashal.org/home/main/helmi.php?id=00080

·         کازینو ، ژان (1364) قدرت تلویزیون ، ترجمه علی اسدی ، تهران : موسسه انتشارات امیرکبیر

·         کاظمی ، عباس (1384) سه پارادایم در مطالعات مصرف فرهنگی :

http://207.176.216.169/WebFa/Default.aspx?IssueType=1&IssueDate=1385/01/19&Group=24

·         لال،جیمز(1379)رسانه ها ،ارتباطات ، فرهنگ ،ترجمه مجید نکودست،تهران : انتشارات موسسه ایران 

·         مارتینز،ادریک ملون (1354)تلویزیون در خاناوده و جامعه نو ،ترجمه جمشید ارجمند،تهران : انتشارات سروش

·         نیکو ، مینو و همکاران (1381) شناخت مخاطب تلویزیون با رویکرد " استفاده و رضامندی"،تهران:انتشارات سروش

 

نظرات() 
feet complaints
دوشنبه 27 شهریور 1396 09:07 ب.ظ
If you wish for to increase your knowledge only keep visiting
this web page and be updated with the most recent news posted
here.
How do you grow?
جمعه 10 شهریور 1396 09:45 ق.ظ
Hello great website! Does running a blog like this take a lot of
work? I've virtually no knowledge of programming however I had
been hoping to start my own blog soon. Anyways, should you have any recommendations or tips for new blog owners please share.
I understand this is off topic however I just needed to ask.
Thanks a lot!
Chloe
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 09:45 ق.ظ
Hello, always i used to check website posts here early in the morning, for
the reason that i love to gain knowledge of more and more.
عباس كاظمی
سه شنبه 14 شهریور 1385 03:09 ق.ظ
آفرین به شما
مهدی حق شناس
یکشنبه 12 شهریور 1385 04:09 ق.ظ
سلام
وب خوبی دارید و سعی می كنم تا از آن بیشتر بهره مند گردم.
از اینكه با شما آشنا شده ام،
خوشحالم.
با آرزوی موفقیت.
وفا
شنبه 11 شهریور 1385 11:09 ق.ظ
هنوز نخوندمش...
مازیار
جمعه 10 شهریور 1385 12:09 ب.ظ
برنامه ای برای هك كردن وبلاگهای بلاگفا!
این برنامه كه توسط خود من طراحی و نوشته شده است قادر به هك كردن وبلاگهای بلاگفا بدون ارسال هیچ گونه فایلی می باشد و در عرض چند دقیقه یوزر و پسورد وبلاگ رو به شما میده.
این برنامه نسخه تریال می باشد و شما با این برنامه فقط می تونید 3 تا وبلاگ رو هك كنید و اگر نسخه بدون تریال را خواستید به من ایمیل بزنید تا قیمت و نحوه خرید را به شما اعلام كنم.
منتظر برنامه های هك میهن بلاگ و پرشین بلاگ و ... نیز باشید.
لینك دانلود: http://maziar2005.persiangig.com/program/Blogfa%20Hacking.zip
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر

← درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : مطهره آخوندی

← لینکدونی

← طبقه بندی

← آرشیو

← لینکستان

← صفحات جانبی

← نظرسنجی

    اگر بخواهید یک وبلاگ جدید بسازید از کدام سرویس دهنده وبلاگی استفاده می کنید؟







← آخرین پستها

← نویسندگان

← ابر برچسبها

← آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :