.::ارتباطات::.

امتدادی از رسانه شخصی در فضای مجازی...

سه شنبه 30 مرداد 1386

نویسنده: معصومه شهبندی | طبقه بندی:وبلاگ نویسی، 

پادكست، صدایی خاموش در فضای مجازی

 

معصومه شهبندی

كارشناسی ارتباطات، دانشگاه تهران

shahbandi@gmail.com

 

 

 

چکیده:

موج پادکست به عنوان رسانه از اواخر سال 2004 شروع شد (ویكی‌پدیا). می ‌گوییم اینترنت ابزاری در جهت تسریع جهانی ‌شدن است. محیطی كه بیش از سایر رسانه ‌ها امكان شنیده‌ شدن تك ‌تك افراد را به وجود آورده ‌است. اگر رسانه ‌ها در دوره ‌ای با قدرت انحصاری خود فریاد «تك‌صدایی» بودند، اینترنت آغازی برای «چند صدایی» شد. حال اگر بخواهیم به صدا به معنای واقعی خود، «صدا»ی فرستنده تكیه كنیم پادكست این امر را سهولت بخشیده ‌است. در این مقاله سعی من بر این است پادكست و رادیو در كنار هم تحلیل كنم چرا كه محتوای هر دو «صدا» است و تفاوت ‌ها بر سر نحوه انتشار و ابزار مورد استفاده برای پخش، در راستای آن محتوا  است.

کلیدواژگان: پادکست، رادیو، مخاطب فعال

 

مقدمه:

انسان به كمك 5 حس می ‌تواند با دنیای پیرامون ارتباط برقرار كند و رسانه ‌ها برای جذب مخاطب خود باید از یکی از این حواس بهره برند، نكته اینجاست كه حواس آدمی محدود است، در نتیجه شكل برقراری ارتباط در رسانه محدود است. برای برقراری ارتباط از طریق گوش، صدا لازم است. این ارتباط صدا محور روزگاری از طریق رادیو و حال با رشد تكنولوژی  از طریق پادكست نیز میسر شده ‌است. دگرگونی در ابزار و واسطه ارائه پیام تغییراتی در ماهیت فرستنده ی پیام، قابلیت‌های گیرنده ی پیام و محتوا ایجاد كرده است.

در سال‌ 1887، هنریشن‌ هرتز مهندس‌ و فیزیك ‌دان‌ آلمانی،‌ نظریه‌ ماكس‌دل‌ را تایید نمود. او موفق‌ شد از نوسانات‌ الكترونیكی‌ برای‌ انتقال ‌امواج‌ از محلی‌ به‌ محل‌ دیگر بدون‌ سیم‌ استفاده ‌كند. وی‌ برای‌ اولین‌بار موفق‌ شد، امواج‌ رادیویی‌ را در آزمایشگاه‌ تولید كند. در سال‌ 1897 به‌ ایتالیا برگشت‌ و یك‌ ارتباط بی‌سیم‌ بین‌ دو كشتی‌ جنگی‌ در یك‌ مسافت‌ 12 كیلومتری‌ ایجاد نمود و بالاخره‌ در سال‌ 1901 در تكمیل‌ اختراع‌ خود موفق‌ شد، علائم‌ بی ‌سیم‌ را از یك‌ طرف‌ اقیانوس‌ اطلس‌ یعنی‌ از شهر «پل‌دو» در انگلستان‌ به‌ آن‌ طرف‌ اقیانوس‌ اطلس‌، شهر«سن‌ ژان‌» آمریكا بفرستد. سال‌ 1910 برای‌ اولین‌بار صدای‌ موسیقی‌ و آواز اپرای‌ (متروپولتین‌ - نیویورك‌) در سراسر آمریكای‌ شمالی‌ شنیده‌ شد. تاریخ‌ شروع‌ بهره‌ برداری‌ عمومی‌ از رادیو درسال‌ 1920 ، یعنی 84 سال قبل از پادكست است.

 اولین‌ دستگاه ‌های‌ پخش‌ منظم‌ رادیویی‌ در سال‌1920 در انگلستان‌ به‌ راه  افتاد،  این در حالی بود كه مردم ایران با حدود 20 سال تاخیر رسانه رادیو را ‌شناختند. در سال‌ 1303 هجری‌ شمسی‌ (1924 م‌) وزارت‌ جنگ‌ مقدمات‌ استفاده‌ از بی‌ سیم‌ را فراهم‌ کرد. در سال‌ 1305 بی‌ سیم‌ به ایران‌ وارد شد كه‌ نهایتا به‌ ایجاد رادیو منتهی‌ شد. هیات‌ وزیران‌  مهر ماه‌ 1313 استفاده‌ از رادیو را تصویب‌ كرد و مقرراتی‌ وضع‌ شد كه‌ برای ‌نصب‌ آنتن‌ و استفاده‌ از رادیو اجازه‌ وزارت‌ پست ‌و تلگراف‌ و تلفن‌ لازم‌ بود. در سال‌ 1316 مقدمات‌ ایجاد مركز رادیو به ‌وسیله‌ وزرات‌ پست‌ و تلگراف‌ و تلفن‌ فراهم‌ و به‌دنبال‌ این‌ اقدام‌ در سال‌ 1317 سازمان‌ پرورش ‌افكار تاسیس‌ شد. در چهارم‌ اردیبهشت‌ 1319 اولین‌ فرستنده‌ ی ‌رادیویی‌ در ایران‌ در محل‌ بی‌ سیم‌ در جاده‌ قدیم ‌شمیران‌ افتتاح‌ گردید. (تاریخچه‌ رادیو در دنیا و ایران)‌

در گذر تاریخ از رادیو به عنوان یک رسانه صدامحور به پادکست می رسیم. نخسیتن بار یک روزنامه‌ نگار انگلیسی زبان به نام "باب همرزلی"  واژه پادکست را بکار برد. در سال 2001  اولین ابزار نشر آوا به شکل پادکست فراهم شد ولی تا سال 2003 كه به صورت جدی توسط مردم جهان استفاده نشده بود مورد توجه قرار نگرفت(سایت كست دات آی‌آر). در سال 2004 گسترش و محبوبیت این پدیده به حدی رسید  که حتی کاخ سفید هم تعدادی از سخنرانی ‌های جرج بوش را به صورت پادکست آماده کرده و بر روی سایت رئیس جمهور امریکا قرار داد.

واژه پادکست از طرف لغت نامه آمریکایی آکسفورد به عنوان واژه سال2005 انتخاب شد. این لغت‌نامه پادکست را این‌طور معرفی کرده است:« برنامه ‌ای رادیویی که دیجیتالی ضبط شده و برای دانلود و قرار دادن در دستگاه ‌های شخصی پخش صدا در اینترنت گذاشته می ‌شود.»

در لغت نامه اینترنتی ویکی‌پدیا هم در توضیح کلمه پادکست این طور آمده است: «پادکست یا پادپخش یکی از روش‌ های انتشار پرونده بر روی اینترنت و نام عمومی نوعی برنامه‌ی آوایی است که توسط کاربران معمولا بر روی یک پخش‌‌کننده‌ ی موسیقی دیجیتال و عموماً یک آی‌پاد به شکل یک فایل صوتی ساخته‌ شده، با استفاده از اینترنت بر روی رایانه ‌های خانگی و یا پخش‌کننده‌ های دیجیتال پیاده می‌ شود.» (مجله اینترنتی 7سنگ)

تاریخچه پادکستینگ به ابداع این شیوه از سوی شرکت اپل بر می ‌گردد. کلمه پادکستینگ از ترکیب دو واژه iPod و Broadcasting به‌وجود آمده ‌است. آی‌پاد نام بخش ‌کننده موسیقی شرکت اپل است و برودکستینگ به زبان انگلیسی به معنای انتشار است. در ابتدا لازم بود از مدیا پلیر[1]ِ  آی‌پاد برای دریافت و پخش این فایل ‌ها استفاده شود، اما از آنجا که کل ماجرای پادکستینگ چیزی جز یک ایده ساده نیست و مبتنی بر فناوری‌ های باز و عمومی مانند MP3 و RSS ‌است، دیری نپایید که این تکنیک در اینترنت عالم‌گیر شد.( بهروز نوعی پور،1385) این روش با افزایش محبوبیت دستگاه پخش موسیقی دیجیتالی آی‌پاد به عنوان روشی آسان برای به اشتراک‌ گذاشتن محتویات صوتی از طریق اینترنت، بوجود آمد.

پیشرفت قابل ملاحظه در پادکست را می ‌توان مرهون تولید کننده ‌های ام‌پی‌تری‌ دانست (ویكی‌پدیا). این نوع نرم افزار ضبط و پخش صدا(mp3) را چند دانشجوی ایتالیائی اختراع کردند. در عین  سبک بودن، حجم زیادی از حافظه کامپیوتر را نمی ‌گیرد و به راحتی می‌ شود ذخیره اش کرد. روش MP3 ، حجم صدا را به یک پانزدهم رساند بدون اینکه کیفیت اش چندان فرقی بکند.(بی‌بی‌سی فارسی) 

نخستین پادکست در ایران در اواخر سال ۸۳ راه‌اندازی شد. در این میان به رادیو هودر، عبدالقادر بلوچ و محمود بشاش به عنوان پیشگامان این موضوع می توان اشاره کرد.(ویكی‌پدیا)

مقایسه بین تاریخچه ابداع و گسترش رادیو و نحوه ورود آن به ایران با تاریخچه پادکست قابل تامل است. با گذر زمان و رشد سرعت انتقال تكنولوژی در روند جهانی شدن، توسعه فن‌ آوری‌ های رسانه‌ای هم تغییراتی سریع ‌تر یافته است.

 

 

غرب

ایران

فاصله(سال)

چاپ اولین كتاب

1436

1817

381

انتشار نخستین روزنامه

1622

1837

215

نخستین فرستنده رادیویی

1920

1940

20

نخستین فرستنده تلویزیونی

1936

1958

22

 

رسانه‌های جمعی در جهان و ایران( محسنیان راد؛505،1382)

 

اینترنت نسبت به رسانه های دیگر مدت زمان كمتری برای ورود و رشد در ایران طی کرد و حتی اگر از لحاظ شاخص‌ هایی چون سرعت، دستگاه كامپیوتر و .. با كشور‌ های پیشرفته تفاوتی فاحش داشته باشد به لحاظ محتوایی و سرعت ِ استفاده از كارایی ‌های این وسیله به خصوص در سطح شخصی و فردی، حضوری چشم‌گیر دارد. وبلاگ‌نویسی و پادکست که بیشتر جنبه شخصی دارند نمونه ‌ای بر این گفته ‌اند.

وبلاگ‌نویسی میل به گفت‌وگو دارد  و این ویژگی نهفته فرهنگ ایرانی را كه گفت‌وگویی بودن است در ادب فارسی، مستتر و در فرهنگ مذهبی و عارفانه نیز است، می‌ تواند به گونه‌ای باز تولید كند. میل به گفت‌وگو، بخصوص كه رسانه ‌های الكترونیك و رسانه‌ های مكتوب، حاوی و حامل فرهنگ منولوگ هستند، اما وبلاگ بیشتر به سمت گفتگویی شدن تمایل پیدا می ‌كند.(خانیکی:1384) حال پادكست خود ِ گفت‌وگو است. از ساده ترین و ابتدایی ‌ترین ابزار برقراری ارتباط یعنی «صدا» بهره می‌برد . اختراع خط آغازی برای ارتباط دور و ثبت شده، با دیگران شد و امروز با رشد تكنولوژی دوباره به جایی رسیده ‌ایم كه می‌ توانیم با تكیه به همان صدا بدون نیاز به نوشتار، به صورت طبیعی گفتار و پیام خود را بیان كنیم.

پادكست آغازی‌ست برای تولید شخصی برنامه ‌ای صوتی(رادیویی) و هنگامی كه این تولید بر صفحه اینترنت در دسترس قرار می ‌گیرد، همه می‌ توانند «مخاطب» آن شوند. پادكست می ‌شود یك «رسانه»، وسیله و ابزاری برای تولید محتوای صوتی كه به صورت فردی و آماتور رشد می ‌كند.

این در حالیست که برای تولید یک برنامه رادیویی پیچ و خم های بسیار از تولید تا رسیدن پیام از طریق امواج به گوش شنونده وجود دارد. به عنوان مثال برنامه ای رادیویی که هرشب از پایتخت آلمان پخش می شد و گاه به کنایه و گاه مستقیم و بی پروا از رضا شاه و انگلستان بدگویی می‌ کرد و در مورد اوضاع سیاسی و اجتماعی ایران، به تندی زبان به انتقاد می ‌گشود. رضا شاه برای خاموش کردن این صدای معترض در برلین، سرهنگ سهیلی را برای خاموشی این صدای شورشی رهسپار برلین می‌ کند. پس از بازگشت سرهنگ سهیلی، بعد از شهریور 1320 اوضاع و احوال حکایت از آن داشت که در اوایل سال بعد، اوضاع رادیو برلین دست‌خوش تغییراتی خواهد شد. اتل (وزیر مختار آلمان) در نتیجه مذاکرات با دربار ایران و به علت نفوذ وزارت امور خارجه آلمان بر وزارت تبلیغات، بدون مقدمه و بنا بر تقاضای تهران، شاهرخ را محترمانه از آلمان تبعید می ‌کند ولی شاهرخ همچنان حقوق خود را که در آن زمان ماهانه دو هزار مارک بود را از وزارت تبلیغات آلمان دریافت می ‌کند.( تاریخچه اولین رادیوی ایرانی خارج از کشور)

پخش جهانی پادكست با موضوعاتی این چنین سنخیت ندارد چرا كه سیستم «انتشار» متفاوت است. فرایند جهانی شدن ، از طریق یک شبکه ارتباطی جهان گستر و یک حوزه عمومی مجازی ناشی از آن، فضا ها و امکان های جدیدی برای نقد تعریف رسمی از هویت ملی و باز تعریف آن و تقویت خود آگاهی هویتی بدیل فراهم می کند ( گل محمدی 80:1383) پادکست فارسی با استفاده از همان شبکه ارتباطی جهان گستر فارغ از پخش دولتی و انحصاری رادیو به بیان آنچه می خواهد می پردازد.

پادكست آوایی است در فضای اینترنت كه محدودیت‌ های زمانی و مكانی ندارد. امروزه هر كس در هر كجا كه باشد با كمی تخصص می تواند یك پادكست بسازد و دیگر برای رساندن حرف خود به دیگران چند رسانه‌ی محدود وجود ندارد. پادكست می ‌شود دریچه‌ای برای «بیان»، بیان آنچه می ‌خواهی. پادکست به مانند رادیو درگیر امواج نیست، پس در نتیجه خط قرمزها، قوانین و قواعد آن را شامل نمی‌‌شود و از محدودیت مكانی رها است و  از طرف دیگر محدودیت زمانی برای شنیدن وجود ندارد. البته توجه صرف به قابلیت ها درست نیست، از جمله محدودیت های آن به همان محتوای «صدا» باز می گردد. درست است که پادکست به دلیل انتشار از طریق اینترنت پخش جهانی دارد اما آدم ها، زبان متفاوت دارند در نتیجه یک پادکست همچو عکس نمی تواند مخاطب جهانی داشته باشد.

اثر های مهم رسانه از شکل آن ناشی می شود نه از محتوای آن ( تانکارد،1381:394) سخن معروف مک لوهان؛ رسانه همان پیام است، تاكیدی بر این حرف است. ویژگی ‌های پادكست برای شنیدن منجر به قدرت شنونده شده است. به عبارتی مخاطب رسانه سنتی صدا (رادیو) که نقشی کمرنگ در آن‌چه می ‌شنید داشت، قدرت انتخاب می ‌یابد.

 

 

كنترل مخزن اطلاعات

 

كنترل وقت و موضوع

 

متمركز

فرد

متمركز

خطابی(رادیو)

ثبت‌نامی

فرد

مراجعه‌ای(پادکست)

مراوده‌ای

الگوی چهارگانه‌ی روابط ارتباطی

بورده ویك و من‌كام(1986)[2] از متغیر ‌های اصلی تمایز بین سیستم ‌های اطلاعاتی، کنترل وقت و موضوع، از طرف دیگر کنترل مخزن اطلاعات نام می ‌برند. در این رویكرد فرض بر این است كه شركت‌ كنندگان به مانند چرخی كه حول یك محور می‌ چرخد، گرد هم آمده ‌اند. جریان ارتباطی می ‌تواند مستقیما بین هر یك از شركت‌كننده‌ های واقع در پیرامون یا مركز و یك یا چند شركت‌كننده ‌ی حاشیه‌ای برقرار شود. (مك‌كوئیل؛1997،57)

حرف اصلی این مقاله این است كه پادكست در الگوی چهارگانه ی روابط ارتباطی، مخاطب صدا را از خطابی به مراجعه‌ای تبدیل كرده است. مخاطب خطابی همان مخاطب متعارف رسانه‌ های جمعی در ارتباطات یك سویه است. هر چند این مخاطبان می ‌توانند انواع زیادی داشته‌ باشند اما آن‌ ها همیشه تا اندازه‌ای به منبع (رسانه) برای گزینش محتوا  یا تواتر نشر وابسته ‌اند. نوع مراجعه‌ ای (مشاوره‌ای) هنگامی به وجود می ‌آید كه افراد بتوانند هر زمان كه بخواهند یا هر چه بخواهند از محتوای عرضه شده یا از یك منبع مركزی انتخاب كنند. مخاطبان مراجعه ‌ای مجموعه‌ ای از فرد فرد مصرف‌كنندگان اطلاعات هستند، هر چند هنوز این احتمال وجود دارد كه نیرو‌ های اجتماعی در شكل ‌گیری این مجموعه‌ ها نقش داشته ‌باشند. (مك‌كوئیل؛1997،60)

پادكست با توجه به ویژگی ‌هایی كه در زیر عنوان می ‌شود ضمن تاكید بر «مخاطب فعال» كه خود می‌ تواند تولید كننده نیز باشد، شنونده صدا را از مخاطب خطابی به مراجعه ‌ای تبدیل كرده‌ است:

·     پادکستینگ بر خلاف سایر روش های ارائه محتوای صوتی که به روش Push Technology کار می‌‌کنند، بر اساس روش Pull Technology است. یعنی، در این روش، مصرف کننده بر اساس تقاضای مشخص خود، به محتوای وب دسترسی دارد و مانند رادیو، مطالب به او تحویل داده نمی‌شود بلکه او آنها را بر اساس نیاز خود تحویل می ‌‌گیرد. ( تاکید بر قدرت انتخاب، کنترل مخزن اطلاعات)

·     در این روش، مصرف کننده محتوای مورد نظر را توسط دستگاه‌ های پخش غیر از رایانه نیز استفاده می‌‌کند و در زمان استفاده، لزوماً نیازی به دسترسی به کامپیوتر نیست. معمولاً دستگاه ‌هایی که می ‌توان پادپخش‌ها را روی آن ‌ها شنید، همان دستگاه های پخش موسیقی دیجیتال هستند که عموماً بسیار کوچک و قابل حمل ‌اند. در نتیجه کاربر در هر زمان و مکانی قادر به استفاده از محتوای صوتی خواهد بود محتوا پس از دریافت از اینترنت، بدون نیاز به ارتباط با اینترنت، قابل استفاده خواهد بود در حالی که در سایر روشها هم چون رادیو اینترنتی نیاز به حفظ ارتباط اینترنتی  (

نظرات() 
canadian pharmacy meds
یکشنبه 1 مهر 1397 04:23 ق.ظ

Nicely put. Many thanks!
drugs for sale usa canadian pharmacies-24h canadian online pharmacy most reliable canadian pharmacies Northwest Pharmacy canadian pharmacy uk delivery online pharmacy canada pharmacy canada canada pharmacies account no 1 canadian pharcharmy online
cialisvipsale.com
چهارشنبه 28 شهریور 1397 01:14 ق.ظ

You revealed that really well!
achat cialis en itali cost of cialis cvs cialis billig cialis lowest price cipla cialis online cialis 5 mg cialis arginine interactio cialis generic cialis prezzo di mercato cialis side effects dangers
http://cialisyoues.com/
پنجشنبه 15 شهریور 1397 05:13 ب.ظ

Thank you. A lot of stuff!

cialis vs viagra preis cialis 20mg schweiz interactions for cialis cialis 200 dollar savings card prix cialis once a da enter site very cheap cialis look here cialis order on line buy cialis uk no prescription cialis online nederland cialis rckenschmerzen
online canadian pharmacies
چهارشنبه 14 شهریور 1397 08:33 ق.ظ

Amazing content. Thanks!
online pharmacies tech school canadian pharmacies without an rx canadian pharmacies that ship to us northwest pharmacy canada canada drug canadian pharmacies top rated canadian pharmacies online drugs for sale in canada online pharmacies of canada canadian pharmaceuticals nafta
http://cialissi.com/
دوشنبه 12 شهریور 1397 09:52 ق.ظ

Good postings, Many thanks!
cialis without a doctor's prescription 5 mg cialis coupon printable cialis side effects click now buy cialis brand prezzo di cialis in bulgaria acheter du cialis a geneve 200 cialis coupon callus no prescription cialis cheap enter site natural cialis
http://cialisiv.com/
یکشنبه 11 شهریور 1397 06:18 ب.ظ

Amazing write ups. Cheers.
usa cialis online purchase once a day cialis generic cialis pro cialis super acti cialis generic availability cialis en mexico precio cilas cialis 20mg preis cf cialis 20 mg cut in half cialis for sale south africa
http://viabiovit.com/does-viagra-work-for-women.html
سه شنبه 23 مرداد 1397 06:49 ق.ظ

Thanks, Lots of material!

sildenafil to buy can i buy viagra online viagra no prescription herbal viagra buy pfizer viagra buy viagra forum generic viagra order viagra how to buy buy viagra without consultation viagra buy online
Cialis canada
دوشنبه 22 مرداد 1397 10:29 ب.ظ

Nicely put, Appreciate it!
purchase once a day cialis precios de cialis generico prescription doctor cialis cialis soft tabs for sale generic cialis with dapoxetine generic cialis 20mg tablets female cialis no prescription how do cialis pills work prices on cialis 10 mg cialis official site
Cialis 20 mg
دوشنبه 7 خرداد 1397 10:21 ق.ظ

Nicely put. Many thanks!
prezzo cialis a buon mercato cialis professional yohimbe cialis billig cialis online canadian cialis buying cialis in colombia cialis for sale in europa cialis therapie achat cialis en suisse cost of cialis cvs
Buy cialis online
پنجشنبه 20 اردیبهشت 1397 11:05 ق.ظ

Thanks a lot, Numerous info!

brand cialis generic buy cialis online cialis 5 effetti collaterali cialis preise schweiz generic cialis 20mg tablets cialis online deutschland how to purchase cialis on line rezeptfrei cialis apotheke buying cialis in colombia cialis authentique suisse
Viagra generico
چهارشنبه 5 اردیبهشت 1397 02:47 ق.ظ

Seriously a lot of beneficial knowledge!
where can i get sildenafil buy soft viagra find viagra viagra purchase online buy viagra online without prescription cheap viagra sildenafil generic price uk viagra prices viagra buy online buy viagra online with paypal
Cialis pills
شنبه 18 فروردین 1397 12:57 ب.ظ

Awesome info. Regards.
cialis preise schweiz india cialis 100mg cost prix de cialis cialis vs viagra when can i take another cialis rx cialis para comprar cialis 5mg prix only now cialis for sale in us cialis pills price each cialis cuantos mg hay
Buy cialis
شنبه 4 فروردین 1397 12:54 ب.ظ

You actually expressed that terrifically!
cialis generico lilly cialis 20 mg cost cialis professional yohimbe dose size of cialis cialis tadalafil we use it 50 mg cialis dose cialis rezeptfrei sterreich side effects of cialis cialis canada on line canadian discount cialis
Cialis 20 mg
چهارشنبه 1 فروردین 1397 02:31 ق.ظ

Really a good deal of helpful tips!
cialis kaufen wo acquistare cialis internet best generic drugs cialis when will generic cialis be available how to buy cialis online usa acheter du cialis a geneve cialis authentique suisse buy cialis online legal tadalafil 5mg prix cialis once a da
are psychic readings real
سه شنبه 30 آبان 1396 06:25 ب.ظ
Howdy I am so grateful I found your blog, I really found you by
accident, while I was searching on Google for something else,
Regardless I am here now and would just like to say thanks a lot for a incredible post and a all round enjoyable blog (I also love the
theme/design), I don’t have time to read through it all
at the moment but I have saved it and also added in your RSS
feeds, so when I have time I will be back to read a lot more,
Please do keep up the awesome work.
Jodi
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 04:04 ب.ظ
This info is invaluable. When can I find out more?
گلستانی
دوشنبه 26 شهریور 1386 04:09 ق.ظ
خیلی خوب بود موفق باشید
محمد
چهارشنبه 21 شهریور 1386 11:09 ق.ظ
سلام. اگه برای پایان نامه ات كار اس پی اس اس داشتی در خدمتم. ارزون تر از بیرون باهات حساب می كنم
مطهره
چهارشنبه 31 مرداد 1386 03:08 ق.ظ
:*
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر

← درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : مطهره آخوندی

← لینکدونی

← طبقه بندی

← آرشیو

← لینکستان

← صفحات جانبی

← نظرسنجی

    اگر بخواهید یک وبلاگ جدید بسازید از کدام سرویس دهنده وبلاگی استفاده می کنید؟







← آخرین پستها

← نویسندگان

← ابر برچسبها

← آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :