.::ارتباطات::.

امتدادی از رسانه شخصی در فضای مجازی...

سه شنبه 30 مرداد 1386

نویسنده: معصومه شهبندی | طبقه بندی:وبلاگ نویسی، 

پادكست، صدایی خاموش در فضای مجازی

 

معصومه شهبندی

كارشناسی ارتباطات، دانشگاه تهران

shahbandi@gmail.com

 

 

 

چکیده:

موج پادکست به عنوان رسانه از اواخر سال 2004 شروع شد (ویكی‌پدیا). می ‌گوییم اینترنت ابزاری در جهت تسریع جهانی ‌شدن است. محیطی كه بیش از سایر رسانه ‌ها امكان شنیده‌ شدن تك ‌تك افراد را به وجود آورده ‌است. اگر رسانه ‌ها در دوره ‌ای با قدرت انحصاری خود فریاد «تك‌صدایی» بودند، اینترنت آغازی برای «چند صدایی» شد. حال اگر بخواهیم به صدا به معنای واقعی خود، «صدا»ی فرستنده تكیه كنیم پادكست این امر را سهولت بخشیده ‌است. در این مقاله سعی من بر این است پادكست و رادیو در كنار هم تحلیل كنم چرا كه محتوای هر دو «صدا» است و تفاوت ‌ها بر سر نحوه انتشار و ابزار مورد استفاده برای پخش، در راستای آن محتوا  است.

کلیدواژگان: پادکست، رادیو، مخاطب فعال

 

مقدمه:

انسان به كمك 5 حس می ‌تواند با دنیای پیرامون ارتباط برقرار كند و رسانه ‌ها برای جذب مخاطب خود باید از یکی از این حواس بهره برند، نكته اینجاست كه حواس آدمی محدود است، در نتیجه شكل برقراری ارتباط در رسانه محدود است. برای برقراری ارتباط از طریق گوش، صدا لازم است. این ارتباط صدا محور روزگاری از طریق رادیو و حال با رشد تكنولوژی  از طریق پادكست نیز میسر شده ‌است. دگرگونی در ابزار و واسطه ارائه پیام تغییراتی در ماهیت فرستنده ی پیام، قابلیت‌های گیرنده ی پیام و محتوا ایجاد كرده است.

در سال‌ 1887، هنریشن‌ هرتز مهندس‌ و فیزیك ‌دان‌ آلمانی،‌ نظریه‌ ماكس‌دل‌ را تایید نمود. او موفق‌ شد از نوسانات‌ الكترونیكی‌ برای‌ انتقال ‌امواج‌ از محلی‌ به‌ محل‌ دیگر بدون‌ سیم‌ استفاده ‌كند. وی‌ برای‌ اولین‌بار موفق‌ شد، امواج‌ رادیویی‌ را در آزمایشگاه‌ تولید كند. در سال‌ 1897 به‌ ایتالیا برگشت‌ و یك‌ ارتباط بی‌سیم‌ بین‌ دو كشتی‌ جنگی‌ در یك‌ مسافت‌ 12 كیلومتری‌ ایجاد نمود و بالاخره‌ در سال‌ 1901 در تكمیل‌ اختراع‌ خود موفق‌ شد، علائم‌ بی ‌سیم‌ را از یك‌ طرف‌ اقیانوس‌ اطلس‌ یعنی‌ از شهر «پل‌دو» در انگلستان‌ به‌ آن‌ طرف‌ اقیانوس‌ اطلس‌، شهر«سن‌ ژان‌» آمریكا بفرستد. سال‌ 1910 برای‌ اولین‌بار صدای‌ موسیقی‌ و آواز اپرای‌ (متروپولتین‌ - نیویورك‌) در سراسر آمریكای‌ شمالی‌ شنیده‌ شد. تاریخ‌ شروع‌ بهره‌ برداری‌ عمومی‌ از رادیو درسال‌ 1920 ، یعنی 84 سال قبل از پادكست است.

 اولین‌ دستگاه ‌های‌ پخش‌ منظم‌ رادیویی‌ در سال‌1920 در انگلستان‌ به‌ راه  افتاد،  این در حالی بود كه مردم ایران با حدود 20 سال تاخیر رسانه رادیو را ‌شناختند. در سال‌ 1303 هجری‌ شمسی‌ (1924 م‌) وزارت‌ جنگ‌ مقدمات‌ استفاده‌ از بی‌ سیم‌ را فراهم‌ کرد. در سال‌ 1305 بی‌ سیم‌ به ایران‌ وارد شد كه‌ نهایتا به‌ ایجاد رادیو منتهی‌ شد. هیات‌ وزیران‌  مهر ماه‌ 1313 استفاده‌ از رادیو را تصویب‌ كرد و مقرراتی‌ وضع‌ شد كه‌ برای ‌نصب‌ آنتن‌ و استفاده‌ از رادیو اجازه‌ وزارت‌ پست ‌و تلگراف‌ و تلفن‌ لازم‌ بود. در سال‌ 1316 مقدمات‌ ایجاد مركز رادیو به ‌وسیله‌ وزرات‌ پست‌ و تلگراف‌ و تلفن‌ فراهم‌ و به‌دنبال‌ این‌ اقدام‌ در سال‌ 1317 سازمان‌ پرورش ‌افكار تاسیس‌ شد. در چهارم‌ اردیبهشت‌ 1319 اولین‌ فرستنده‌ ی ‌رادیویی‌ در ایران‌ در محل‌ بی‌ سیم‌ در جاده‌ قدیم ‌شمیران‌ افتتاح‌ گردید. (تاریخچه‌ رادیو در دنیا و ایران)‌

در گذر تاریخ از رادیو به عنوان یک رسانه صدامحور به پادکست می رسیم. نخسیتن بار یک روزنامه‌ نگار انگلیسی زبان به نام "باب همرزلی"  واژه پادکست را بکار برد. در سال 2001  اولین ابزار نشر آوا به شکل پادکست فراهم شد ولی تا سال 2003 كه به صورت جدی توسط مردم جهان استفاده نشده بود مورد توجه قرار نگرفت(سایت كست دات آی‌آر). در سال 2004 گسترش و محبوبیت این پدیده به حدی رسید  که حتی کاخ سفید هم تعدادی از سخنرانی ‌های جرج بوش را به صورت پادکست آماده کرده و بر روی سایت رئیس جمهور امریکا قرار داد.

واژه پادکست از طرف لغت نامه آمریکایی آکسفورد به عنوان واژه سال2005 انتخاب شد. این لغت‌نامه پادکست را این‌طور معرفی کرده است:« برنامه ‌ای رادیویی که دیجیتالی ضبط شده و برای دانلود و قرار دادن در دستگاه ‌های شخصی پخش صدا در اینترنت گذاشته می ‌شود.»

در لغت نامه اینترنتی ویکی‌پدیا هم در توضیح کلمه پادکست این طور آمده است: «پادکست یا پادپخش یکی از روش‌ های انتشار پرونده بر روی اینترنت و نام عمومی نوعی برنامه‌ی آوایی است که توسط کاربران معمولا بر روی یک پخش‌‌کننده‌ ی موسیقی دیجیتال و عموماً یک آی‌پاد به شکل یک فایل صوتی ساخته‌ شده، با استفاده از اینترنت بر روی رایانه ‌های خانگی و یا پخش‌کننده‌ های دیجیتال پیاده می‌ شود.» (مجله اینترنتی 7سنگ)

تاریخچه پادکستینگ به ابداع این شیوه از سوی شرکت اپل بر می ‌گردد. کلمه پادکستینگ از ترکیب دو واژه iPod و Broadcasting به‌وجود آمده ‌است. آی‌پاد نام بخش ‌کننده موسیقی شرکت اپل است و برودکستینگ به زبان انگلیسی به معنای انتشار است. در ابتدا لازم بود از مدیا پلیر[1]ِ  آی‌پاد برای دریافت و پخش این فایل ‌ها استفاده شود، اما از آنجا که کل ماجرای پادکستینگ چیزی جز یک ایده ساده نیست و مبتنی بر فناوری‌ های باز و عمومی مانند MP3 و RSS ‌است، دیری نپایید که این تکنیک در اینترنت عالم‌گیر شد.( بهروز نوعی پور،1385) این روش با افزایش محبوبیت دستگاه پخش موسیقی دیجیتالی آی‌پاد به عنوان روشی آسان برای به اشتراک‌ گذاشتن محتویات صوتی از طریق اینترنت، بوجود آمد.

پیشرفت قابل ملاحظه در پادکست را می ‌توان مرهون تولید کننده ‌های ام‌پی‌تری‌ دانست (ویكی‌پدیا). این نوع نرم افزار ضبط و پخش صدا(mp3) را چند دانشجوی ایتالیائی اختراع کردند. در عین  سبک بودن، حجم زیادی از حافظه کامپیوتر را نمی ‌گیرد و به راحتی می‌ شود ذخیره اش کرد. روش MP3 ، حجم صدا را به یک پانزدهم رساند بدون اینکه کیفیت اش چندان فرقی بکند.(بی‌بی‌سی فارسی) 

نخستین پادکست در ایران در اواخر سال ۸۳ راه‌اندازی شد. در این میان به رادیو هودر، عبدالقادر بلوچ و محمود بشاش به عنوان پیشگامان این موضوع می توان اشاره کرد.(ویكی‌پدیا)

مقایسه بین تاریخچه ابداع و گسترش رادیو و نحوه ورود آن به ایران با تاریخچه پادکست قابل تامل است. با گذر زمان و رشد سرعت انتقال تكنولوژی در روند جهانی شدن، توسعه فن‌ آوری‌ های رسانه‌ای هم تغییراتی سریع ‌تر یافته است.

 

 

غرب

ایران

فاصله(سال)

چاپ اولین كتاب

1436

1817

381

انتشار نخستین روزنامه

1622

1837

215

نخستین فرستنده رادیویی

1920

1940

20

نخستین فرستنده تلویزیونی

1936

1958

22

 

رسانه‌های جمعی در جهان و ایران( محسنیان راد؛505،1382)

 

اینترنت نسبت به رسانه های دیگر مدت زمان كمتری برای ورود و رشد در ایران طی کرد و حتی اگر از لحاظ شاخص‌ هایی چون سرعت، دستگاه كامپیوتر و .. با كشور‌ های پیشرفته تفاوتی فاحش داشته باشد به لحاظ محتوایی و سرعت ِ استفاده از كارایی ‌های این وسیله به خصوص در سطح شخصی و فردی، حضوری چشم‌گیر دارد. وبلاگ‌نویسی و پادکست که بیشتر جنبه شخصی دارند نمونه ‌ای بر این گفته ‌اند.

وبلاگ‌نویسی میل به گفت‌وگو دارد  و این ویژگی نهفته فرهنگ ایرانی را كه گفت‌وگویی بودن است در ادب فارسی، مستتر و در فرهنگ مذهبی و عارفانه نیز است، می‌ تواند به گونه‌ای باز تولید كند. میل به گفت‌وگو، بخصوص كه رسانه ‌های الكترونیك و رسانه‌ های مكتوب، حاوی و حامل فرهنگ منولوگ هستند، اما وبلاگ بیشتر به سمت گفتگویی شدن تمایل پیدا می ‌كند.(خانیکی:1384) حال پادكست خود ِ گفت‌وگو است. از ساده ترین و ابتدایی ‌ترین ابزار برقراری ارتباط یعنی «صدا» بهره می‌برد . اختراع خط آغازی برای ارتباط دور و ثبت شده، با دیگران شد و امروز با رشد تكنولوژی دوباره به جایی رسیده ‌ایم كه می‌ توانیم با تكیه به همان صدا بدون نیاز به نوشتار، به صورت طبیعی گفتار و پیام خود را بیان كنیم.

پادكست آغازی‌ست برای تولید شخصی برنامه ‌ای صوتی(رادیویی) و هنگامی كه این تولید بر صفحه اینترنت در دسترس قرار می ‌گیرد، همه می‌ توانند «مخاطب» آن شوند. پادكست می ‌شود یك «رسانه»، وسیله و ابزاری برای تولید محتوای صوتی كه به صورت فردی و آماتور رشد می ‌كند.

این در حالیست که برای تولید یک برنامه رادیویی پیچ و خم های بسیار از تولید تا رسیدن پیام از طریق امواج به گوش شنونده وجود دارد. به عنوان مثال برنامه ای رادیویی که هرشب از پایتخت آلمان پخش می شد و گاه به کنایه و گاه مستقیم و بی پروا از رضا شاه و انگلستان بدگویی می‌ کرد و در مورد اوضاع سیاسی و اجتماعی ایران، به تندی زبان به انتقاد می ‌گشود. رضا شاه برای خاموش کردن این صدای معترض در برلین، سرهنگ سهیلی را برای خاموشی این صدای شورشی رهسپار برلین می‌ کند. پس از بازگشت سرهنگ سهیلی، بعد از شهریور 1320 اوضاع و احوال حکایت از آن داشت که در اوایل سال بعد، اوضاع رادیو برلین دست‌خوش تغییراتی خواهد شد. اتل (وزیر مختار آلمان) در نتیجه مذاکرات با دربار ایران و به علت نفوذ وزارت امور خارجه آلمان بر وزارت تبلیغات، بدون مقدمه و بنا بر تقاضای تهران، شاهرخ را محترمانه از آلمان تبعید می ‌کند ولی شاهرخ همچنان حقوق خود را که در آن زمان ماهانه دو هزار مارک بود را از وزارت تبلیغات آلمان دریافت می ‌کند.( تاریخچه اولین رادیوی ایرانی خارج از کشور)

پخش جهانی پادكست با موضوعاتی این چنین سنخیت ندارد چرا كه سیستم «انتشار» متفاوت است. فرایند جهانی شدن ، از طریق یک شبکه ارتباطی جهان گستر و یک حوزه عمومی مجازی ناشی از آن، فضا ها و امکان های جدیدی برای نقد تعریف رسمی از هویت ملی و باز تعریف آن و تقویت خود آگاهی هویتی بدیل فراهم می کند ( گل محمدی 80:1383) پادکست فارسی با استفاده از همان شبکه ارتباطی جهان گستر فارغ از پخش دولتی و انحصاری رادیو به بیان آنچه می خواهد می پردازد.

پادكست آوایی است در فضای اینترنت كه محدودیت‌ های زمانی و مكانی ندارد. امروزه هر كس در هر كجا كه باشد با كمی تخصص می تواند یك پادكست بسازد و دیگر برای رساندن حرف خود به دیگران چند رسانه‌ی محدود وجود ندارد. پادكست می ‌شود دریچه‌ای برای «بیان»، بیان آنچه می ‌خواهی. پادکست به مانند رادیو درگیر امواج نیست، پس در نتیجه خط قرمزها، قوانین و قواعد آن را شامل نمی‌‌شود و از محدودیت مكانی رها است و  از طرف دیگر محدودیت زمانی برای شنیدن وجود ندارد. البته توجه صرف به قابلیت ها درست نیست، از جمله محدودیت های آن به همان محتوای «صدا» باز می گردد. درست است که پادکست به دلیل انتشار از طریق اینترنت پخش جهانی دارد اما آدم ها، زبان متفاوت دارند در نتیجه یک پادکست همچو عکس نمی تواند مخاطب جهانی داشته باشد.

اثر های مهم رسانه از شکل آن ناشی می شود نه از محتوای آن ( تانکارد،1381:394) سخن معروف مک لوهان؛ رسانه همان پیام است، تاكیدی بر این حرف است. ویژگی ‌های پادكست برای شنیدن منجر به قدرت شنونده شده است. به عبارتی مخاطب رسانه سنتی صدا (رادیو) که نقشی کمرنگ در آن‌چه می ‌شنید داشت، قدرت انتخاب می ‌یابد.

 

 

كنترل مخزن اطلاعات

 

كنترل وقت و موضوع

 

متمركز

فرد

متمركز

خطابی(رادیو)

ثبت‌نامی

فرد

مراجعه‌ای(پادکست)

مراوده‌ای

الگوی چهارگانه‌ی روابط ارتباطی

بورده ویك و من‌كام(1986)[2] از متغیر ‌های اصلی تمایز بین سیستم ‌های اطلاعاتی، کنترل وقت و موضوع، از طرف دیگر کنترل مخزن اطلاعات نام می ‌برند. در این رویكرد فرض بر این است كه شركت‌ كنندگان به مانند چرخی كه حول یك محور می‌ چرخد، گرد هم آمده ‌اند. جریان ارتباطی می ‌تواند مستقیما بین هر یك از شركت‌كننده‌ های واقع در پیرامون یا مركز و یك یا چند شركت‌كننده ‌ی حاشیه‌ای برقرار شود. (مك‌كوئیل؛1997،57)

حرف اصلی این مقاله این است كه پادكست در الگوی چهارگانه ی روابط ارتباطی، مخاطب صدا را از خطابی به مراجعه‌ای تبدیل كرده است. مخاطب خطابی همان مخاطب متعارف رسانه‌ های جمعی در ارتباطات یك سویه است. هر چند این مخاطبان می ‌توانند انواع زیادی داشته‌ باشند اما آن‌ ها همیشه تا اندازه‌ای به منبع (رسانه) برای گزینش محتوا  یا تواتر نشر وابسته ‌اند. نوع مراجعه‌ ای (مشاوره‌ای) هنگامی به وجود می ‌آید كه افراد بتوانند هر زمان كه بخواهند یا هر چه بخواهند از محتوای عرضه شده یا از یك منبع مركزی انتخاب كنند. مخاطبان مراجعه ‌ای مجموعه‌ ای از فرد فرد مصرف‌كنندگان اطلاعات هستند، هر چند هنوز این احتمال وجود دارد كه نیرو‌ های اجتماعی در شكل ‌گیری این مجموعه‌ ها نقش داشته ‌باشند. (مك‌كوئیل؛1997،60)

پادكست با توجه به ویژگی ‌هایی كه در زیر عنوان می ‌شود ضمن تاكید بر «مخاطب فعال» كه خود می‌ تواند تولید كننده نیز باشد، شنونده صدا را از مخاطب خطابی به مراجعه ‌ای تبدیل كرده‌ است:

·     پادکستینگ بر خلاف سایر روش های ارائه محتوای صوتی که به روش Push Technology کار می‌‌کنند، بر اساس روش Pull Technology است. یعنی، در این روش، مصرف کننده بر اساس تقاضای مشخص خود، به محتوای وب دسترسی دارد و مانند رادیو، مطالب به او تحویل داده نمی‌شود بلکه او آنها را بر اساس نیاز خود تحویل می ‌‌گیرد. ( تاکید بر قدرت انتخاب، کنترل مخزن اطلاعات)

·     در این روش، مصرف کننده محتوای مورد نظر را توسط دستگاه‌ های پخش غیر از رایانه نیز استفاده می‌‌کند و در زمان استفاده، لزوماً نیازی به دسترسی به کامپیوتر نیست. معمولاً دستگاه ‌هایی که می ‌توان پادپخش‌ها را روی آن ‌ها شنید، همان دستگاه های پخش موسیقی دیجیتال هستند که عموماً بسیار کوچک و قابل حمل ‌اند. در نتیجه کاربر در هر زمان و مکانی قادر به استفاده از محتوای صوتی خواهد بود محتوا پس از دریافت از اینترنت، بدون نیاز به ارتباط با اینترنت، قابل استفاده خواهد بود در حالی که در سایر روشها هم چون رادیو اینترنتی نیاز به حفظ ارتباط اینترنتی  (

نظرات() 
http://holslide.strikingly.com/
یکشنبه 2 تیر 1398 09:37 ب.ظ

Very good advice. With thanks.
cialis online holland buy cialis online cialis coupons comprar cialis navarr we recommend cheapest cialis cialis arginine interactio deutschland cialis online wow cialis 20 effetti del cialis cialis lowest price
Generic cialis
یکشنبه 2 تیر 1398 06:24 ق.ظ

Information certainly regarded!!
cialis 20mg preis cf free generic cialis generic for cialis cialis price thailand recommended site cialis kanada enter site natural cialis ou acheter du cialis pas cher tadalafilo cialis dosage estudios de cialis genricos
http://curampo.strikingly.com/
شنبه 1 تیر 1398 01:49 ب.ظ

Thanks a lot! I appreciate it.
cialis kamagra levitra buy brand cialis cheap acquisto online cialis cheap cialis free cialis cialis farmacias guadalajara if a woman takes a mans cialis cialis generico online safe dosage for cialis are there generic cialis
http://snugidra.strikingly.com/
جمعه 31 خرداد 1398 09:54 ب.ظ

Many thanks! Numerous info.

try it no rx cialis cialis rezeptfrei sterreich cialis 5 mg para diabeticos cialis taglich cialis generisches kanada tadalafil 5mg try it no rx cialis cialis lowest price are there generic cialis cialis bula
http://serbapoo.strikingly.com/
جمعه 31 خرداد 1398 06:13 ق.ظ

With thanks. A good amount of tips.

cialis coupons cialis dosage recommendations cialis canada on line where do you buy cialis buy online cialis 5mg cialis pas cher paris generico cialis mexico cialis great britain miglior cialis generico dosagem ideal cialis
Online cialis
پنجشنبه 30 خرداد 1398 12:59 ب.ظ

Superb data, With thanks!
precios cialis peru low cost cialis 20mg cialis farmacias guadalajara cialis 10mg prix pharmaci buying cialis on internet safe site to buy cialis online cialis price in bangalore buy cialis cheap 10 mg generic cialis levitra prix de cialis
comprare cialis online
چهارشنبه 29 خرداد 1398 06:54 ب.ظ

Incredible tons of excellent data!
cialis prezzo in linea basso click now buy cialis brand cialis tadalafil online if a woman takes a mans cialis cialis generico postepay we like it cialis soft gel cialis 30 day trial coupon buy brand cialis cheap cialis for sale in europa free generic cialis
cialis cost
چهارشنبه 29 خرداد 1398 02:44 ق.ظ

Info clearly applied.!
cialis tablets australia cialis para que sirve callus we choice cialis pfizer india tadalafil generic cialis online holland canadian discount cialis we use it 50 mg cialis dose cialis 5 mg funziona cialis 50 mg soft tab
cialis kaufen bankberweisung
سه شنبه 28 خرداد 1398 04:05 ق.ظ

Cheers! I like it!
cialis en 24 hora cialis canada on line cialis preise schweiz cialis generika cialis generique rx cialis para comprar cialis therapie tadalafil 10 mg acquisto online cialis bulk cialis
cialis dosage for bph
یکشنبه 26 خرداد 1398 08:39 ق.ظ

Many thanks! A good amount of advice.

acheter cialis meilleur pri cialis usa cost generico cialis mexico cialis 5mg sialis cialis arginine interactio side effects for cialis try it no rx cialis american pharmacy cialis cialis professional yohimbe
http://aralfhis.strikingly.com/
شنبه 25 خرداد 1398 07:10 ب.ظ

Great forum posts. Kudos.
only now cialis 20 mg generic cialis pro generic cialis in vietnam cialis for sale in europa cost of cialis cvs precios de cialis generico does cialis cause gout weblink price cialis ou acheter du cialis pas cher how to purchase cialis on line
http://longwerpvi.strikingly.com/
شنبه 25 خرداد 1398 04:48 ق.ظ

Good knowledge. Thank you.
buy cialis online nz cialis e hiv non 5 mg cialis generici cialis cuantos mg hay buy cialis online cialis efficacit cialis taglich cialis without a doctor's prescription cialis generico in farmacia cialis 5 mg funziona
Buy generic cialis
جمعه 24 خرداد 1398 02:39 ب.ظ

Kudos, Useful information!
try it no rx cialis cialis 5 mg buy side effects for cialis prix de cialis cialis 05 cialis 20 mg effectiveness cialis coupons printable cialis generique 5 mg cialis 20 mg cialis 20 mg best price
http://cosmainec.strikingly.com/
جمعه 24 خرداد 1398 12:20 ق.ظ

Great forum posts. Thanks.
cialis 5mg comprar cialis navarr enter site very cheap cialis il cialis quanto costa we recommend cialis info cialis super kamagra comprar cialis 10 espa241a cialis for sale in europa cialis super acti cialis pills in singapore
http://inmouti.strikingly.com/
چهارشنبه 22 خرداد 1398 08:41 ب.ظ

Very good stuff. Appreciate it.
click here to buy cialis ou acheter du cialis pas cher cialis generico postepay buy online cialis 5mg cialis 5 mg scheda tecnica cialis tablets australia tadalafil 20 mg enter site very cheap cialis usa cialis online we use it cialis online store
cialisvie.com
دوشنبه 20 خرداد 1398 08:03 ب.ظ

Regards, A good amount of forum posts.

how to buy cialis online usa ou acheter du cialis pas cher chinese cialis 50 mg cialis tadalafil online cialis 200 dollar savings card cialis 5mg only now cialis for sale in us sublingual cialis online cialis cuantos mg hay cialis 10 doctissimo
http://cialisvie.com/
یکشنبه 19 خرداد 1398 02:17 ب.ظ

Cheers! I value this!
dosagem ideal cialis generic cialis 20mg tablets cialis coupon cialis 20 mg effectiveness cialis 05 cialis for sale in europa cuanto cuesta cialis yaho when will generic cialis be available achat cialis en europe warnings for cialis
better than viagra
یکشنبه 19 خرداد 1398 09:18 ق.ظ

Today, I went to the beach with my children. I found a sea shell and gave it to my 4 year old daughter and said "You can hear the ocean if you put this to your ear." She put the shell to her ear and screamed. There was a hermit crab inside and it pinched her ear. She never wants to go back! LoL I know this is completely off topic but I had to tell someone!
buy viagra sildenafil online
شنبه 18 خرداد 1398 03:03 ب.ظ

It's wonderful that you are getting thoughts from this paragraph as well as from our argument made at this time.
http://cialisvie.com/
شنبه 18 خرداد 1398 08:42 ق.ظ

Regards! Awesome stuff.
cialis 30 day sample chinese cialis 50 mg cialis canada generic cialis 20mg uk online cialis cialis wir preise viagra vs cialis cialis generico cialis efficacit cialis kaufen bankberweisung
http://canadiantousapharmacy.com/
شنبه 24 فروردین 1398 02:42 ق.ظ

Wonderful content. Appreciate it!
how safe are canadian online pharmacies canada drugs canada medications information canada online pharmacies surrey pharmacy canada 24 buy viagrow canadian pharmacy uk delivery canadian government approved pharmacies online pharmacies legitimate canadian pharmacies online prescriptions
Generic cialis
جمعه 16 آذر 1397 09:13 ق.ظ

Fantastic write ups, Thanks a lot!
india cialis 100mg cost effetti del cialis cialis professional from usa cialis online holland cialis uk only best offers cialis use cialis generique 5 mg low dose cialis blood pressure cialis price thailand acheter du cialis a geneve
buy cialis no rx
پنجشنبه 15 آذر 1397 02:06 ب.ظ

Regards, I value this!
cialis 5 mg effetti collateral cialis for sale cialis taglich free generic cialis 5 mg cialis coupon printable cialis manufacturer coupon cialis patent expiration overnight cialis tadalafil non 5 mg cialis generici buy cialis sample pack
buy cialis online best price
چهارشنبه 14 آذر 1397 06:02 ب.ظ

Thanks a lot, I like this!
cialis uk next day cialis vs viagra get cheap cialis cialis therapie preis cialis 20mg schweiz cialis coupon cialis per paypa cialis 20 mg cost trusted tabled cialis softabs only now cialis 20 mg
buy cialis usa
سه شنبه 13 آذر 1397 05:43 ب.ظ

Nicely put, Many thanks.
cialis in sconto cialis dosage recommendations cialis 100 mg 30 tablet canadian discount cialis generic cialis tadalafil look here cialis order on line generic cialis 20mg uk cialis purchasing brand cialis generic cialis efficacit
buy generic cialis
سه شنبه 13 آذر 1397 06:28 ق.ظ

Superb information. Thank you.
buy cialis uk no prescription generic cialis pill online low dose cialis blood pressure cilas cialis wir preise buying cialis on internet price cialis wal mart pharmacy low cost cialis 20mg cialis cuantos mg hay cialis para que sirve
buy tadalafil
دوشنبه 12 آذر 1397 06:27 ب.ظ

Regards! I enjoy it.
generic cialis pro generic cialis pro generic cialis review uk cialis super acti generic cialis soft gels cialis super kamagra cialis per paypa the best site cialis tablets generic cialis 20mg tablets cialis generic tadalafil buy
Buy cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 06:09 ق.ظ

You revealed that terrifically.
cialis rezeptfrei cialis 100 mg 30 tablet the best site cialis tablets look here cialis cheap canada the best site cialis tablets viagra vs cialis vs levitra side effects for cialis cialis for sale cialis official site cialis rezeptfrei
buy generic cialis online
یکشنبه 11 آذر 1397 05:57 ب.ظ

Helpful facts. Thanks.
cialis coupons cialis in sconto generic cialis at walmart cialis sans ordonnance cialis for sale south africa female cialis no prescription cialis 5mg generic cialis price cialis wal mart pharmacy cialis online
buy cialis pills
یکشنبه 11 آذر 1397 05:42 ق.ظ

With thanks. A good amount of information!

buy generic cialis are there generic cialis safe dosage for cialis cialis daily new zealand free cialis tadalafil 5mg free generic cialis cialis rezeptfrei cialis 5 mg effetti collateral cipla cialis online
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30

← درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : مطهره آخوندی

← لینکدونی

← طبقه بندی

← آرشیو

← لینکستان

← صفحات جانبی

← نظرسنجی

    اگر بخواهید یک وبلاگ جدید بسازید از کدام سرویس دهنده وبلاگی استفاده می کنید؟







← آخرین پستها

← نویسندگان

← ابر برچسبها

← آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :